Date Archives September 2009

Nëntë vjet pune të suksesshme të Fondacionit “Fridrich Ebert” në Kosovë

29 shtator 2009, Dojce Vele, Promovimi i një kulture politike demokratike, mbështetja e të rinjve në edukim të mëtutjeshëm si dhe zhvillimi I mirëkuptimit dhe bashkëpunimi në shmangjen e konflikteve, janë disa nga synimet e Fondacionit Gjerman “Friedrich Ebert”, I cili tash nëntë vjet vepron edhe në Kosovë. Ky fondacion, I financuar nga qeveria dhe Landet gjermane, që nga hyrja e tij në Kosovë ka mundësuar realizimin e afro 300 projekteve në fusha të ndryshme.


http://www.dw-world.de/dw/article/0,,4741717,00.html

Mundësi të reja për shkollimin e romëve, ashkalinjve dhe egjiptianëve

27 shtator 2009, Dojce Vele & Radio Kosova, Krahasuar me të kalaurën, gjëndja e shkollimit të komuniteteve: rom, ashkalinj dhe egjiptas në Kosovë është dukshëm më e mirë. Ministria e Arsimit, Shkencës dhe Teknologjisë tashmë ka hartuar Strategjinë për Arsimin Parauniversitar 2007-2017, i cili krijon mundësi për një mësim më aktiv për këto komunitete, ndërsa në përfundim e sipër është edhe plasnprogrami për lëndën e gjuhës rome.

 

Në Kosovë zyrtarët pasurohen-populli varfërohet

19 shtator 2009, Dojçe Velle. Sipas Agjensisë Kosovare Kundër Korrupsionit, korrupcioni është i shtrirë që nga pushteti qendror e lokal deri te ndërmarrjet publike ndërsa, në rend të parë rradhitet gjyqësori. Mosraportimi i rasteve pengon luftimin e kësaj dukurie.

Kredi për “blerjen” e vendpunimit

Ejup Berisha nga Gjurgjeviku i Klinës, ka bindjen se në Kosovë problemet zgjidhen vetëm me dhënie të mitos. Dhe, megjithëse halli e ka bërë të dalë jashtë vetes, ai tashmë ka kuptuar se është viktimë e një mashtrimi. “N´paq pare me ju dhanë…Një vëlla temin që tetë vjet jane tuj e mashtru me hy n´Postën dhe Telekomunikacionin e Kosovës. Tre mijë euro kemi hy kredi me ia dhanë me ymyd kishe me e nxanë një vend pune për të, se ka qënë i burgosur. E tash ata po ikin e as telefonin se çojnë. Çka me ba? Nevoja po të shtyn…”-rrëfen Ejupi.

Zylkifli Jashari, 30 vjeç nga Fushëkosova është dëshmitar i korrupsionit në Kosovë: “S´kam provuar të korruptoj, por kam qënë prezent kur janë korruptuar në SHPK e në komunë. Me pese euro, të merremi vesh! Saqë unë si qytytar i Kosovës e kam ndjerë veten të nënçmuar se gjithmonë ajo shpresa e madhe për një shtet me një të ardhme shumë të mirë. E në fakt, në çdo institucion tonin ekziston korrupsioni!”

Qytetarët dëshmojnë: “Korrupcioni në çdo institucion”

Hivzi Shabani nga Tetova me banim në Gjakovë, dëshmon për korrupsion në pushtetin lokal. „Korrupsioni është tepër i madh jo pak. Unë njoh njerëz që ka shku e ka kry punë e thotë se ja dhashë pesë euro me ma kry punën para rendit, “- rrëfen Hivziu. „Nëqoftëse ka dëshmi e nuk e tregon, ai me së pari vepron kundër ligjit që e di një dukuri negative dhe nuk e paraqet. Dhe faktikisht edhe bashkëpunon, se askush nuk jep mjete pa një interes të caktuar! Nëse është i interesuar të rregullojë punët në mënyrë të ndershme, ai nuk duhet të japë mito sepse rendi dihet! Por, një dukuri është te na, se të gjithe e kemi shpirtin n´fyt dhe të gjithe duam t´i kryejmë punët për një minut”-përgjigjet Afrim Luzha, nga Drejtorina e Inspeksionit të Kuvendit Komunal të Gjakovës.

Preteni: “Korrupsioni nuk raportohet në masë të duhur”

“Mirëpo, fakti se korrupsioni në Kosovë nuk lajmërohet në masën e duhur, edhe më pak hetohet kurse nuk gjykohet fare përbën pengesën më të madhe për luftimin e kësaj dukurie,” – thotë Hasan Preteni, drejtor i Agjensia Kundër Korrupsionit e themeluar në korrik të vitit 2006, me qëllim të parandalimit dhe luftimit të këtij fenomeni. Kjo agjensi ndër të tjera, ka përgjegjësinë të përcjellë tek prokuroria Publike e Kosovës informatat për shkelje të mundshme korrupsioni, që e njëjta të inicojë procedurë të mëtutjeshme penale si dhe zhvillon hetime administrative lidhur me akuzat e supozuara për korrupsion në ato raste kur nuk inicohet procedurë penale.

Procedura ngec pikërisht tek gjyqsori

“Sepse, gjyqësori në Kosovë nuk merret me trajtimin e çështjeve siç është korrupsioni – thotë drejtori Preteni. Dhe, këtë e them me përgjegjësi të plotë, sepse agjencioni deri më tani ka përcjellë më shumë se 150 informata për veprime të mundshme korruptive. Mirëpo, edhe me këtë korrupsion të pranueshëm në masë shqetësuese, asnjë peshk i madh ende nuk është arrestuar për veprime të korrupsionit”.

Korrupsioni deri në instancat më të larta 

Si rrjedhojë, shumica e rasteve të lajmëruara janë tërhequr nga Gjyqësori i Kosovës dhe janë bartur te Misioni Evropian për Polici dhe Gjyqësi në Kosovë – thotë z.Preteni, sipas të cilit në krye të listës së institucioneve të korruptuara prin pushteti qendror, pushteti lokal, ndërmarrjet publike dhe gjyqësori i Kosovës. “Ndërsa, e them me përgjegjësi se korrupsioni nuk është i shtrirë tek Policia e Kosovës. Korrupsioni është i shtrirë më lart, ku edhe buxhetet jane më të mëdha. Zyrtarët po pasurohen brenda natës dhe për kohë të shkurtër po krijojnë pasuri të patundshme marramendëse. Ndërsa, qytetarët e Kosovës këtë e shohin…”.

Agjencia Kosovare Kundër Korrupsionit, së bashku me përfaqësuesit e institucioneve vendore dhe ndërkombëtare të instaluara në Kosovë, kanë përgatitur Draft Ligjin për Deklarimin, Prejardhjen dhe Kontrollin e Pasurisë, Draftligjin për Parandalimin e Konfliktit të Interesit në Ushtrimin e Funksionit Publik, Amandamentimin e Ligjit Kundër Korrupsionit si dhe Strategjinë Antikorrupsion 2009-2011, të cilat nga qeveria i kanë kaluar për miratim Kuvendit të Kosovës.

Ajetë Shaban Beqiraj, DW

Gjendja ekonomike shkak i mosarsimimit të vajzave

Vajza ne fshatin Sllatine te Podujeves

18 shtator 2009, Dojçe Velle. Jo patriakalizmi por vështirësitë ekonomike janë shkak që vajzat në zonat e thella në Kosovë braktisin shkollimin. Për fshatrat e thella gjëndja është akoma më e vështirë.

Selvete Sulejmani, 18 vjecare nga Sllatina, fshat i Podujevës në verilindje të Kosovës, të cilën e gjejmë tek lan rroba në lumin e fshatit, megjithëse me dëshirë do të vazhdonte shkollimin ajo ka ngelur në shtëpi me të kryer klasën e nëntë.

“E kam kryer vetëm nëntëvjeçaren. Po t´kisha mundësi udhëtimi isha shkolluar, por. Tash bëj punë shpie gjithë kohën“.

Rruga rurale e rrethuar me peizazhe të mrekullueshme të këtij fshati kodrinoro-malor rreze brezit kufitar, na çon tek moshatarja e saj, Hatigje Mehmeti:

“Nëntë vjet i kam kryer…S´kam shkue më shumë së s´kemi kushte prej këtu. Po t´kisha mundësi do të vazhdoja, pse jo? Tash gjithë kohën bëj punë shpie.”

Se një fat i tillë i përcjell pothuaj të gjitha vashat e kësaj moshe, të cilat jetojnë në zonat e thella të Kosovës, e dëshmon Xhup Ramaj nga Mazniku i Decanit.

„Gjinia femërore nuk po mund të shkollohet se nuk ka transport, nuk ka autobus. Ka kombibus privat dhe ata i kqyrin interesat e veta. Nëqoftëse ka udhëtar, ai shkon në relacionin Decan-Maznik e nëse jo, nuk del me hargju dhe nxënësi mbetet në mëshirën e fatit“.

Si rrjedhojë, vajzat janë të detyruara ta braktisin shkollën-thotë z.Ramaj, përfaqësues i këtij fshati në perëndim të Kosovës.

„Veç në vitin e kaluar, diku 13 vajza të gjitha të shkëlqyeshme kanë mbet nëpër familje pa u shkollue, të cilat sigurisht tash i pret edhe martesa e hershme.”

Dhe, megjithëse në vështrim të parë duket si një diskriminim përbrenda familjes ku djali edhe në kushte të tilla mund të shkollohet por vajza jo, kjo më tepër ka të bëjë me mungesën e sigurisë së mjaftueshme për vajzat që duhet të udhëtojnë me kilometra të tëra nga këto zona të thella deri në qendrën më të afërt.

„Komplet në fshat është ky problem, dhe prej gjeneratës sime deri sot është shkolluar vetëm një vajzë që ka pas të afërm në Prishtinë. Të tjerat, të gjitha me sukses të shkëlqyeshëm kanë mbet vetëm me tetëvjeçare. Edhe pse ka interesim edhe nga ana e prindërve edhe nga ato vet, kjo e drejtë iu është marrë për shkak të kushteve të mungesës së udhëtimit“.

Dhe, Ministria e Arsimit, Shkencës dhe Teknologjisë është e vetdijshme për problemin dhe prandaj po perpiqet të bëjë zgjidhje-thotë për Deutsche Welle-n Alush Istogu, drejtor i Administratës për Arsimin Parauniversitar në këtë ministri.

„Të t´them të drejtën, ne jemi të pakënaqur në këtë drejtim, jo pse ndikon çështja patriarkale, por është relacioni shkollë familje, në disa zona rurale. Në takimin e fundit me drejtorët e drejtorive komunale, ministri Enver Hoxhaj ka shprehur gatishmërinë që aty ku paraqitet nevoja t´iu dalin në ndihmë drejtoritë komunale, qoftë në formë të bursës, ose me heqje të shpenzimeve të ushëtimit si për gjininë femërore ashtu edhe për pjesën tjetër të nxënësve.“

Në bazë të të dhënave të Ministrise së Arsimit Shkencës dhe Teknologjisë, në të 1,240 shkollat e arsimit parauniversitar në kuadër të Republikës së Kosovës, viti i ri shkollor ka filluar me rreth 450 mijë nxënës, 50% të të cilëve e përbëjnë femrat. Ndërkohë, kjo ministri ka siguruar tekstet shkollore falas për të gjithë nxënësit grupmoshës së shkollimit të detyruar nëntëvjeçar.

„Për herë të parë me të gjitha tekstet shkollore, me fletoret e punës dhe mjetet e tjera përcjellëse. Kjo ka ndikuar në parandalimin e braktisjes së shkollave nga nxënësit, sidomos të atyre të zonave rurale apo me gjendje të rëndë ekonomike. Spese, ka prindër që kanë tre katër fëmijë në shkollimin e detyrueshëm dhe sigurimi i teksteve do t´i kushtonte mbi 250 euro“- thotë drejtori Istogu, sipas të cilit në vitin 2010/2011, në arsimin e detyruar të Republikës së Kosovës, i cili ndërkohë është deri në klasën e nëntë, pritet të përfshihet edhe shkollimi i mesëm.

Ajetë Shaban Beqiraj, DW

Agjencia Antikorrupcion: Zyrtarët pasurohen brënda nate

18 shtator 2009, Dojce Vele & Radio Kosova, Sipas Agjencionit Kosovar Kundër Korrpucionit, ndër  institucionet më të korruptuara në Kosovë janë: pushteti qendror, pushteti local dhe ndërmarrjet publike. Ndërsa, në rend të pare radhitet gjyqsori, tek I cili sipas kësaj agjencie, deri me tani janë dorëzuar mbi 100 dosje të rasteve të dyshuara per korrupcion dhe ende asnjë prej tyre nuk është dënuar.

 

Ndërprerja e shkollimit të vajzave në zonat e thella

15 shtator 2009, Dojce Vele & Blue Sky, Megjithëse shkollimi i femrës në zonat e thella të Kosovës edhe më tej mbetet një problem shqetësues, konceptet konservatore të familjeve patriarkale nuk janë më temë. Fenomeni i braktisjes se shkollës nga vajzat në të shumtën shfaqet si pasojë e gjëndjes së rëndë ekonomike, mungesës së infrastrukturës dhe të transportit të regullt apo edhe mungesës së sigurisë së mjaftueshme gjatë rrugëtimit nga fshatrat e largëta deri në qendrën më të afërt.

http://www.dw-world.de/dw/article/0,,4736945,00.html 

Sijetojne shqiptaret brenda territorit te Serbise

12 shtator 2009, Radio Kosova, Perderisa Serbia thirret ne gjoja poziten jo te favorshme te serbve ne Kosove si dhe mosrespektimin e te drejtave te tyre, nga biseda me banore te Lugines se Presheves do te kuptojme se si jetojne shqiptaret perbrenda Serbise dhe c´pozite gezojne ata nga pushteti serb?
 

 

 

Ne perkujtim te deshmorit Mentor Tolaj

7 shtator 2009, Radio Kosova, „Figura e Mentor Tolajt ka peshe te madhe ne historine e clirimit dhe te rrugetimit te Kosoves drejt shtetndertimit, ngaqe ai u vra ne mbrojtje te nderit dhe dinjiteti kombtar“-u tha ne akademine e sotme perkujtimore, kushtuar deshmorit te kombit Mentor Tolajt i vrare para 18-te vjetesh nga forcat serbe ne sheshin e Decanit. 
 
 
 
 
 
 
 

 

Rimëkëmbja e blegtorisë në Kosovë

2 shtator 2009, Dojce Vele & Radio Kosova, Në Kosovë, krahas vështirësive të tranzicionit, sektori i  blegtorisë po përmirësohet dukshëm. Megjithëse nëpër drejtoritë komunale mungojnë buxhetet për zhvillimin e këtij sektori, ndërsa subvencionet e ministrisë përkatese jo gjithmonë përmbushin nevojat e mëdha të blegtorëve, interesimi për këtë vepritmari të vjetër tashmë është rikthyer ndërsa jo rrallë, rimëkëmbja e fondit të bagëtive bëhet në mënyrë individuale.