Date Archives September 2007

FOR angazhohet të sigurojë zhvillimin normal të zgjedhjeve në Kosovë

30 shtator 2007, Doj#e Velle. „KFOR-i është i angazhuar që të ruajë paqen dhe stabilitetin në Kosovë”. Kështu deklaroi të shtunën, në Prizren, komandanti KFOR-it, gjenerali Xavier Bout de Marnac.

Përkah incidenteve në kohën e fundit, komandanti i forcave paqeruajtëse të NATO-s, në Kosovë gjenerali francez Xavier Bout de Marnac, dje në Prizren situatën në Kosovë e vleresoi si të qetë dhe stabile. Eksplodimi i fundit në Prishtinë, ku përkrah dëmeve materjale pati të vrarë dhe të plagosur nga gjenerali de Marnac e vlerësua “si akt kriminal, i cili më së paku i duhet Kosovës, në kohën kur procesi për statusin po vazhdon dhe vendi është në focus të bashkësisë ndërkombëtare.”

“Dhe mesazhi im për njerëzit e ndërgjegjshëm është, që të dëshmojnë para botës, se duan paqe dhe stabilitet dhe të kenë parasysh opinionin publik të bashkësisë ndërkombtare”-tha gjenrali de Marnac.

Ndërsa, sa iu përket deklaratave të së ashtuquajturës „Garda e Car Llazarit”, se në rast të shpalljes së pavarësisë së Kosovës do të fillojnë siç thonë, „aktivitetin e tyre në Kosove”, gjenerali de Marnac tha se misioni i KFOR-it është të ruaje paqen dhe stabiltietin, në Kosovë. „Dhe të gjithë ata që provojnë ta rrënojnë këtë, do të përballen me pjesëtarët e KFOR-it, të policisë së UNMIK-ut dhe të SHPK-së, me të cilët bashkëpunojmë ngushtë. Policia është në gjëndje ta ruajë qetësinë dhe ne do ta mbështesim në këtë angazhim të saj.”

Ajetë Beqiraj, DW

Bisedimet shtese dhe politika aktuale

30 shtator 2007, Dojçe Vele, Qështja e Kosovës mbetet në qendër të vëmendjes së shteteve ndërkombtare. Por, çfare mendojnë qytetaret e të dyja vendeve negociuese për bisedimet e stërzgjatura dhe sa është e drejtë në sy të tyre, politika aktuale e Prishtinës dhe Beogradit?

Përfaqësuesit e Prishtinës dhe të Beogradit vazhdojnë negociatat për statusin e Kosovës.  Përderisa pala shqiptare mbetet e vendosur në qëndrimin e saj, se nuk do të pranoje zgjidhje tjetër për Kosovën përveç pavarësisë, pala serbe vazhdon të thirret në ruajtjen e integritetit të Serbisë. Vlladimir Anxheliç, nga Aranxhelovci, për udhëheqësit e vendit të tij ka një porosi:
„Le te hiqen prej aty, më mirë. Le te largohen! Duke menduar se po bëjnë mire, gjithçka po bëhet gjithnjë e më keq. Për qytetarët e thjeshtë, kjo nuk është e mirë dhe unë mendoj se ata po udhëheqin një politikë të gabuar. Nëse nuk dinë, le t´ua lënë radhën njerëzve të rinj e të mençur të udhëheqin politikën“.
Po politika e udhëhequr nga Sllobodan Millosheviçi, a ishte e mirë për vendin e tij?-pyesim këtë qytetar të Serbisë?
„As nuk them se ishte politikë e mirë! Kur e pashë se ishte e keqe, nuk desha të jem pjesë e saj. Por, as kjo nuk është e mirë, sepse punësimi është 50 per qind nën zero, arsimi, shëndetësia…çdo gjë është përmbysur. Le të hiqen pra, nga karriket! Unë nuk turpërohem ta them këtë. Kjo është porosia ime për ta dhe pikërisht kështu mendoj!”
Pas luftës së vitit ´99, Nikolla Aranxheloviç nga Beogradi, si zgjidhje për statusin e Kosovës sheh pikërisht  propozimin e hedhur në tryezën e bisedimeve nga krerët e Serbisë, që: „Kosova të jetë pjesë e Serbisë, me një autonomi nder më të mëdhate që është e mundur. Më parë kishte një autonomi, por ishte formale. Ndërsa tash, le të jetë zyrtare dhe e plotëfuqishme!“
Dhe, përderisa qytetarët e Serbisë shohin qështjen nga jashtë, qytetarët e Kosovës janë në thelb të saj.
„Na krejt po i dime punët qysh janë, po tjetërkush vendos për ne. Kur vendos tjetërkush, treqind mije premtime unë t´i jap ty, po gjo n´dore s´kam, është e kotë. Mue po ma merr mendja si, na e kemi këmbanen e Romën e luan tjetërkush!“-mendon Zefi nga LLozhani.
 “Mendoj se na jemi vonu, se na gjithmonë e kemi pësuar nga Evropa…Prej kurrkujt tjetër, veç prej Evrope! Thone se nëse miratohet rezoluta në Kombe të Bashkaura, atëherë do ta pranojmë edhe ne, tuj e dit atje veç u hodh poshtë Plani i Ahtisarit. E në fakt, ata po frigohen!“-mendon Mustafë Gashi, nga Peja.
Anëtaret e Grupit të Unitetit, të mërkurën, para nisjes për në Nju Jork paralajmëruan se nëse procesi i zgjidhjes së statusit të Kosovës bllokohet përsëri përmes Këshillit të  Sigurimit, Kuvendi I Kosovës do të gjejë alternativa me të cilat janë bërë shtet edhe vende të tjera të botës.
Një hap të tillë, Rrustemi nga Deçani, s´do t´ua preferonte:
“Kishin pas dal e pyet dy veta tregtarët e lëkurave të gjesë së egër: “A po na merr një lëkurë të arushës?” “Ku asht?”-e pyet tregtari. “Nuk e kem vra hala!-përgjigjen ata. “Aaaa…Pa e pa, s´di qysh me ba pazar!“ Ata shkojnë e i dalin në pritë arushës. Kur u ni tuj ardhë arusha prej malit, njani tha: “Pasha Zotin, vdiça nga friga! S´me punon zemra se lëre dora!“ „Shtriju, se arusha s´e ha njeriun e vdekun!“-I thotë tjetri. Edhe une s´asht shteg t´rri vetëm, por po hyp n´lis!“ Kur erdh arusha, merri erë andej e këndej, ky i vdekun, spice! Kur shkoi arusha, tjetri shtrypi prej lisi e e pveti: “Cka t´tha arusha n´vesh?“ ky iu përgjegj:  “M´tha:“Mos ban Pazar pa pasë n´dorë gjo!“… E tashti, ti studio pak ma larg, se mo s´ka!”
Ajete Beqiraj,Dojce Vele & Radio Kosova

De Marnac: Paqe për hir të popullit të Kosovës

28 shtator 2007, Dojçe Vele, „KFOR-i është i angazhuar që të ruajë paqen dhe stabilitetin në Kosovë. Të dy proceset e rëndësishme: zgjedhjet dhe bisedimet për statusin, duhët t´i kalojmë në qetësi dhe paqe, për hir të popullit të Kosovës!“- deklaroi të shtunën, në Prizren, komandanti KFOR-it, gjenerali Xavier Bout de Marnac.

Përkah incidenteve në kohën e fundit, komandanti I forcave paqeruajtëse të NATO-s, në Kosovë, gjenerali francez, Xavier Bout de Marnac, dje në Prizren, situatën në Kosovë e vleresoi si të qetë dhe stabile. Eksplodimi i fundit, në Prishtine, ku përkrah dëmeve materjale pati të vrarë dhe të plagosur, nga gjenerali de Marnac e vlerësua “si akt kriminal, I cili më së paku I duhet Kosovës, në kohën kur procesi për statusin po vazhdon dhe vendi është në focus të Bashkësisë Ndërkombtare.
“Dhe mesazhi im për njerëzit e ndërgjegjshëm është, që të dëshmojnë para botës, se duan paqe dhe stabilitet dhe të kenë parasysh opinionin publik të bashkësisë ndërkombtare“-tha gjenrali de Marnac.
Ndërsa, sa iu përket deklaratave të së ashtuquajturës „Garda e Car Llazarit“, se në rast të shpalljes së pavarësisë së Kosoves, do të fillojne, siç thonë,  „aktivitetin e tyre në Kosove“, gjenerali de Marnac tha se misioni i KFOR-it është të ruaje paqen dhe stabiltietin, në Kosovë.
„Dhe të gjithë ata që provojnë ta rrënojnë këtë, do të përballen me pjesëtarët e KFOR-it, të policisë së UNMIK-ut dhe të SHPK-së, me të cilët bashkëpunojmë ngushtë. Policia është në gjëndje ta ruajë qetësinë dhe ne do ta mbështesim në këtë angazhim të saj.“
Ajete Beqiraj,Dojce Vele

Fshatrat e izoluara, Bixhë dhe Grapc

25 shtator 2007, Dojçe Vele & Radio Kosova, Procesi i kthimit në komunën e Klinës ka filluar që në vitin 2002. Me këtë valë janë kthyer edhe pjesëtarë të komunitetit serb. Kthimi në zonat rurale të Klines, me mbështetjen e UNMIK-ut dhe të Organizatës Gjermane për Mbështejte Teknike( THV) së pari filloi në fshatrat Bixhë dhe Grapc. Por, përderisa në fshatrat e tjera liria e lëvizjes dita-ditës përmirësohet, banorët e këtyre dy fshatrave vazhdojnë mbesin të izoluara dhe vegël e politikës së Beogradit.

 

Banka Gjermane investon për ujin në Kosovë

24 shtator 2007, Dojçe Velle. 2 milion e 300 mijë euro është vlera e donacionit, që Banka Gjermane për Zhvillim i ka dhuruar Kompanisë Rajonale të Ujësjellësit, “Hidrodrini”, i cili furnizon me ujë Pejën, Istogun, Klinën dhe Junikun.


Ajmone Shabanhaxhaj nga fshati Lloçan është vetëm njëra ndër banoret e fshatrave të Rajonit të Pejës, e cila përballet me vështirësitë për ujë të pijes. 

“Me duhet me e rezervu ujin për enë, për buke, me i la fëmijët, si dikur që jemi la me tasa me pacërrka, tuj mbush shishet me ujë, sikur gjatë luftës, në Shqipëri. Me atë ujë që duhet ta pimë, ne po lahemi se gypat janë të prishun. Kur ka rrymë, edhe me pi e rezervojmë prej krojeve. E kur s’ka rrymë, duhet me shku nëpër mahallë e katund, me nxjerr nëpër bunare”!- flet e mërzitur Ajmonja. 

Në tejkalimin e vështirësive të tilla, ndihmojnë investimet si ai i Bankës Gjermane për Zhvillim, dhënë Kompanisë Rajonale të Ujësjellësit „Hidrodrini”, në Pejë. Një shumë prej 2.3 milionë eurosh do të derdhet për përmirësimin e rrjetit rajonal të ujit në sistemin e tanishëm. Në kuadër të këtij programi, donatorët gjermanë i kanë dhuruar “Hidrodrin”-it edhe pajisje më moderne për detektimin e shkarjeve të ujit në gypat nën tokë, i cili është njëri nga problemet më të mëdha të kompanisë.

Drejtori i përgjithshëm i Shoqërisë Aksionare të Ujësjellësit „Hidrodrini“, Lekë Prenaj: “Dy milionë e 300 mijë euro, për kompanitë tona të varfëra janë një ndihmë e madhe me të cilat do të përmirësojmë në një masë të dukshme infrastrukturën ujore e cila është goxha e vjetruar. Falë këtyre donacioneve ajo do të përmirësohet dhe shërbimet do të jenë shumë më cilësore“. Donacioni më i fundit i qeverisë gjermane do të ndihmojë në rritjen e efikasitetit, në zvogëlimin e humbjeve të uijit, dhe në ofrimin e shërbimeve më të mira konsumatorëve në Pejë, Istog, Klinë dhe Junik. Por, kjo nuk vlen edhe për komunën e Deçanit, njëra ndër të pesë komunat e Rajonit të Pejës. “Banka është prononcuar se, nëse Ujësjellësi i Deçanit nuk është përbrënda kompanisë rajonale, s´do të mund të shfrytëzojë investimet e parapara në përmirësimin e infrastrukturës ekzistuese”-sqaron drejtori Prenaj.

Selia kryesore e Bankës Gjemane për Rindërtim, KfW në Frankfurt në Main
Selia kryesore e Bankës Gjemane për Rindërtim, KfW në Frankfurt në Main

Kjo barrë bie mbi supet e banorëve të kësaj komune, shumica prej të cilëve përballen me probleme të ujit në vazhdimësi. Shkëlzen Shabanhaxhaj, nga kryesia e fshatit Lloqan të komunës e Deçanit: “Ky ujesjellës përfshin pesë fshatra dhe është ndërtuar në vitin 1964, me gypa të azbestit të cilët nuk përdoren më për pije. Problem tjetër është se të gjithë nxënësit e këtij rajoni e pinë këtë ujë i cili është shumë i ndytë”.

Me probleme të tilla përballen edhe fshatrat e Lugut të Trestenikut, që përbëjnë numrin më të madh të banorëve në Komune të Pejës, pastaj të Lugut të Leshanit dhe të fshatit Raushiq. Drejtori “Prioritetet e investimeve i kemi caktu sipas nevojës që është nëpër kompanitë në terren. Domethënë ne kemi analizuar situaten dhe ku ka nevojë të investohet, aty do të investohet”-thotë drejtori rajonal, Lekë Prenaj. Sipas drejtorit Prenaj, në mes të tri kompanive të Rrafshit të Dukagjinit, Ujësjellësi Rajonal “Hidrodrini”, është parakualifikuar edhe për një doancion 1 milionësh, për vitin 2008, ndërkohë që nën vitin e kaluar kjo shoqeri Aksionare nga Banka Gjermane për Zhvillim është mbështetur edhe me 400 mijë euro. Për përmirësim të rrjeteve të ujësjellësve, qeveria gjermane deri më tash ka investuar afro 33 milion euro, në 17 komuna të Kosovës.

Ajetë Beqiraj, DW

Investime të reja të Bankës Gjermane për Zhvillim në Kosovë

23 shtator 2007, Dojçe Vele, Dy milion e treçind mijë euro është vlera e donacionit, që Banka Gjermane për Zhvillim ia ka dhuruar Kompanisë Rajonale të Ujësjellësit, “Hidrodrini”, në Pejë. Ky donacion do t´i mundësojë kësaj kompanie shërbime më të mira për konsumatorët e saj në Pejë, Istog, Klinë dhe Junik. Në këtë program nuk është përfshirë edhe komuna e Deçanit, për shkak të tërheqjes nga kjo shoqëri aksionare në qershor të këtij viti.

“Me duhet me e rezervu ujin për enë, për buke, me i la fëmijët, si dikur që jemi la me tasa me pacërrka, tuj mbush shishet me ujë, sik gjatë luftës, në Shqipëri. Me atë ujë që duhet ta pimë, ne po lahemi se gypat janë të prishun. Kur ka rrymë, edhe me pi e rezervojmë prej krojeve. E kur s’ka rrymë, duhet me shku nëpër mahallë e katund, me nxjerr nëpër bunare”!-flet e mërzitur Ajmone Shabanhaxhaj, duke zbrazur shiesh me ujë të rezervuar.
Dhe kjo grua është vetëm njëra ndër banoret e fshatrave të Rajonit të Pejës, e cila përballet me vështirësitë për ujë të pijes. Në tejkalimin e vështirësive të tilla, ndihmojnë investimet si ai i Bankës Gjermane për Zhvillim, dhënë Kompanisë Rajonale të Ujësjellësit „Hidrodrini”, në Pejë, me ç´rast një shumë prej 2.3 milionë eurosh do të derdhet për përmirësimin e rrjetit rajonal të ujit në sistemin e tanishëm. Në kuadër të këtij programi, donatorë gjermanë i kanë dhuruar “Hidrodrin”-it edhe pajisje më moderne për detektimin e shkarjeve të ujit në gypat nën tokë, I cili është njëri nga problemet më të mëdha të kompanisë.
Drejtori I përgjithshëm I Shoqërisë Aksionare të Ujësjellësit „Hidrodrini“, Lekë Prenaj:
“Dy milionë e 300 mijë euro, për kompanitë tona të varfëra janë një ndihmë e madhe me të cilat do të përmirësojmë në një masë të dukshme infrastrukturën ujore e cila është goxha e vjetruar. Falë këtyre donacioneve ajo do të përmirësohet dhe shërbimet do të jenë shumë më cilësore“.
 Donacioni më i fundit i qeverisë gjermane do të ndihmojë në rritjen e efikasitetit, në zvogëlimin e humbjeve të uijit, dhe në ofrimin e shërbimeve më të mira konsumatorëve në Pejë, Istog, Klinë dhe Junik. Por, kjo nuk vlen edhe për komunën e Deçanit, njëra ndër të pesë komunat e Rajonit të Pejës.
“Banka është prononcuar se, nëse Ujësjellësi i Deçanit nuk është përbrënda kompanisë rajonale, s´do të mund të shfrytëzojë investimet e parapara në përmirësimin e infrastrukturës ekzistuese”-sqaron drejtori Prenaj.
Kjo barrë bie mbi supet e banorëve të kësaj komune, shumica prej të cilëve përballen me probleme të ujit në vazhdimësi. Shkëlzen Shabanhaxhaj, nga kryesia e fshatit Lloqan të komunës e Deçanit:
“Ky ujesjellës përfshin pesë fshatra dhe është ndërtuar në vitin ´64, me gypa të azbestit të cilet nuk përdoren më për pije. Problem tjetër është se të gjithë nxënësit e këtij rajoni e pinë këtë ujë i cili është shumë i ndytë”.
Me probleme të tilla përballen edhe fshatrat e Lugut të Trestenikut, që përbëjnë numrin më të madh të banorëve në Komune të Pejës, pastaj të Lugut të Leshanit dhe të fshatit Raushiq.
“Prioritete e investimeve i kemi caktu sipas nevojes  ne terren. Dmth.ne kemi inicu situaten dhe ku ka nevoje te investohet, aty do te investohet”-thotë drejtori rajonal, Lekë Prenaj.
Sipas drejtorit Prenaj, në mes të tri kompanive të Rrafshit të Dukagjinit, Ujësjellësi Rajonal “Hidrodrini”, është parakualifikuar edhe për një doancion 1 milionesh, për vitin 2008, ndërkohë që në vitin e kalaur kjo shoqeri Aksionare nga Banka Gjermane për Zhvillim është mbështetur edhe me 400 mijë euro.
Për përmirësim të rrjeteve të ujësjellësve, qeveria gjermane deri më tash ka investuar afro 33 milion euro, në 17 komuna të Kosovës.
Ajete Beqiraj,DW

Pjesëmarrje në zgjedhje, bojkot apo zgjedhje paralele?

20 shtator 2007, Dojçe Velle. Udhëheqësit shqiptarë të Kosovës u bëjnë thirrje pjesëtarëve të komunitetit serb, që të marrin pjesë në zgjedhjet e 17 nëntorit. Qeveria e Serbisë bën thirrje për bojkot të tyre apo për thirrjen e zgjedhjeve paralele.


Të varur skajshmërisht nga politika e Beogradit dhe urdhërat që vijnë prej atje, për shumicen e serbve të Kosovës, pjesëmarrja në zgjedhje don të thotë tradhëti ndaj Serbisë. 

“Sipas meje, ata që votojnë nuk janë serbë të vërtetë.”-thotë një qytetar. 

Të ngulitur thellë në pozicionin “antikosovar”, ata e kanë të pamundur të kuptojnë se në Kosovë asgjë nuk është më siç ishte dikur.

“Sigurisht që nuk do të dal në zgjedhje, sepse nuk janë zgjedhjet tona. Këtë e dinë të gjithë!” -thotë tjetri.

“Unë s’do të votojë sepse janë zgjedhje të Kosovës”-shton një i tretë. 

“Duke pasur parasysh thirrjen e qeverisë së Serbisë për bojkot, unë mendoj se nuk duhet dalë në zgjedhje, për arsyen e thjeshtë se të gjitha pakicat në Kosovë kanë qënë vetëm dekor në parlamentin e Kosovës”-është mendim i të katërtit. 

Vendimin, me anë të të cilit u bëhet thirrje serbve të Kosovës për mospjesëmarrje në zgjedhje, Qeveria e Serbisë e arsyeton me “mungesën e sigurisë për serbët dhe pakicat e tjera që jetojnë në Kosovë apo me faktin se dy të tretat e serbëve edhe pas tetë vjetësh janë të zhvendosur,” pavarësisht faktit se kthimi dhe interesimi i të zhvendosurve serb për kthim nga Serbia dhe Mali i Zi ne Kosovë, është më i madh se kurdoherë. 
Ministri serb për Kosovën Slobodan Samardzic
Ministri serb për Kosovën Slobodan Samardzic

Megjithatë, mendimet e serbëve për pjesëmarrje në zgjedhje ndryshojne nga rajoni në rajon. Përderisa, serbët e veriut të Kosovës dhe të Kosovës Qendrore vazhdojnë bindjen ndaj vendimeve të ndryshme të Beogradit, serbët e Rrafshit të Dukagjinit pyetjes në do të dalin në zgjedhjet e sivjetme i përgjigjen me pohim, me dyshim, me ngurim por asnjeri me një 
kundërshtim të prerë. Sepse: “Për të jetuar në një vend duhet pranuar realitetin e atij vendi, të pelqeu kjo apo jo? Në çfarëdo ambienti të gjendesh, duhet të përshtatesh!”-thotë Andrea Banjac, i sapokthyer nga Kragujevci. 

A do të merrni pjesë në zgjedhjet e ardhshme? 
“Paj, nuk e di. Do të shohim!” 
A vjen ky dyshim për shkak të thirrjes së qeverisë së Serbisë të bojktoni votimet? 
“E për këtë s´mund të jap përgjigje. Por, nëse mendojmë të jetojmë ketu, do duhej të votonim”-thotë Andera, i cili është edhe përfaqësues i fshatit Bërkovë. 
“Me besoni se nuk e di çfarë do të bëj, sepse që nga viti ’96, për shkak të rrethanave unë abstenoj. Por, në rethana normale, do të votoja, përse jo?”-thotë Radoman Jeremiç. 
A do te votoni si qytetar i Kosovës? 
“Dua. Dua. Do të votojë. Por, se për kënd, kjo është ende pikëpyetje!”-përgjigjet Milivoje Zhivkoviç. 
Së shpejti do të jenë zgjedhjet. A do te votoni? 
“Ku, këtu në Kosovë? Kur te fillojnë zgjedhjet, du me hy edhe unë në pore të institucioneve. Nëse dal me votu, jep zonin kur ke qejf ti me e dhonë e mos me dal e jep tjetri zonin ton. Po,po, qashtu është!” – përgjigjet në shqip, Rado Zhivkoviç. 

Përkrahës të ultranacionalistëve duke treguar tre gishtat, Mitrovicë, janar 2007
Përkrahës të ultranacionalistëve duke treguar tre gishtat, Mitrovicë, janar 2007

Qeveria e Serbisë iu bën thirrje të bojkotoni zgjedhjet. Çfarë thoni ju? 
“Kqyri interesin tem!”-përgjigjet Rado. 
Cili eshte interesi juaj? 
“Me jetu në Kosovë, në Berkove, në Lug të Drinit.” 
Bashkimi Evropian dhe Shtetet e Bashkuara të Amerikës, mbështesin mbajtjen e zgjedhjeve në Kosovë, duke shfaqur shpresën se serbët e Kosovës do të mendojne me kokën e tyre për pjesëmarrje në zgjedhje, pavarësisht urdhërave apo ndikimeve nga jashtë. Udhëheqësit kosovarë ju bëjnë thirrje serbëve të Kosovës për pjesëmarrje në zgjedhje dhe për integrim në shoqërinë kosovare. Ndërsa, vendimi më i fundit i autoriteteve të Beogradit për zgjedhje paralele në komunat me shumicë serbe në Kosovë, u kundërshtua fuqishëm nga qeveria e Kosovës, administrata ndërkombëtare ndërkohë që nuk gjeti përkrahje as të një pjesë e përfaqësuesve të serbëve të Kosovës.

Ajetë Beqiraj, DW

Rritje e vazhdueshme çmimesh në Kosovë

19 shtator 2007, Dojçe Velle. Me 3 gusht të këtij viti, qeveria e Serbisë mori vendim për ndalimin e eksportit të produkteve bujqësore: grurit, misrit, sojës dhe lulediellit, në Kosovë dhe në disa vende të rajonit, për afat 90 ditësh. Prej datës 7 gusht, në Kosovë u bë edhe ngritja e çmimit të bukës, për arsye se 90 për qind të miellit në Kosovë importohej nga Serbia.

Përfaqësues të institucioneve të Kosovës patën thënë se, Serbia nuk ishte kanali i vetëm i furnizimit me miell, ndonëse hapja e rrugëve të reja të importit do të kushtonte më shumë. Pas një muaji e gjysmë, shitja e bukës vazhdon me valën e re të ngritjes se çmimit, prej 25, 30 e në fund, edhe në 40 cent.. Shtresat më të goditura nga vala më e re e shtrenjtimit janë familjet e varfëra dhe pensionistët të cilët përballen me vështirësitë e mbijetesës.

“Buka o shtrejtu po, qare pa e ble s’ po kom! Kush ka-e blen, e kush s´ka-kruhet. Mo Zo ma keq! Buke me hangër po, a me pa gjo t’ mbarë, jo pasha Zoten!”-thotë Rrustemi, nga Deçani.

“Jetohet disi. Pa punë, shtatë anëtarë familjeje. Çmimi i bukës është rritur, pastaj tjerat…Shtrenjtime, shtrenjtime, shtrenjtime, tej mase…”-ankohet Ata Haxhia, Gorane nga Dragashi i Rajonit të Prizrenit. “Kurrqysh hiç. çdo ditë më së paku një buke, e s´është as një kile. E ku është gjella? Ku është dreka? Ku është darka?”.

“Ai si e ka rrogën e mirë s´është shtrejt. A për atë që i ka 40 euro e s’ ka kah ia ngjet kurrkah… Është katastrofë mos me i kujdes kurkush për pensionistët e Kosovës. Të mirë e të këqij! Duart e tyre e kanë ndërtu Kosovën. Ata, çka kanë ditë, çka kanë mujt, kanë ba. Në punë 30-40 vjet e me i marr 40 euro, kjo është katastrofë!”

Pensionistët më të prekurit nga ngritja e çmimeve

Si rrjedhojë, Shoqata Rajonale e Pensionistëve e cila numëron rreth 10.000 anëtarë, kohëve të fundit morri vendim për bojkotimin e zgjedhjeve të sivjeme. “Me 40 euro as bukën nuk mundët ta sigurojë, as bukën, e lëre më diçka tjetër ta hash me bukë. Deri me tash, në çdo hap kemi has njerëz tuj kërku copa të bukës nëpër kontejnera. E tash, ky numër do të rritet edhe më shumë, sepse njeriu duhet të ekzistojë!”- thotë i revoltuar, kryetari i kësaj shoqate, Ismet Sheremeti.

“Ashtu…Disi ec puna…Çmimi është rrit në 40 cent se është shtrejtu mielli. Shitja ka ra…”-thotë Qamil Qoqaj, furrtar në furrën 200 vjeçare, “Qakorri” në Pejë.


 Grua duke mbjellë patate, Debelde, fshat 60 milje në jug të Prishtinës
Grua duke mbjellë patate, Debelde, fshat 60 milje në jug të Prishtinës

“Thesi i miellit 25 kg, përpara ka qënë 6-të euro apo në 6,50. Ndërsa, tash shkon deri në 10 euro. Kurse, mielli 1 kilogramësh që ka qenë 35 cent, tashmë është ngritur 50 deri në 60…Edhe prodhimet vendore edhe prodhimet nga Serbia, Italia etj.janë shtrejtu. Dhe, jo vetëm mielli por qumështi, vaji, sheqeri…”-thotë Ilir Gaska, pronar i një vetëshërbimi.

Toka megjithëse pjellore, nuk mbillet

Dhe, ndërkohë që popullata e Kosovës përballet me mungesë të artikujve bazë, me mijëra hektarë tokë shndërrohen në djerrina, ngulfaten nga mbetjet e shtëpive të rrënuara gjatë luftës apo nga male mbeturinash që rriten përditë, me arsyetimin më të 
shpeshtë “se nuk ka leverdi”. E, në një të kaluar jo të largët, familjet e gjëra kosovare jetonin vetëm nga prodhimet e kësaj toke, ndër më të pjelloret në rajon. Rrustemi dhe Zefi, janë dëshmtiarë të asaj kohe. “Në njëfare vakti, vetëm nga toka jonë i merrshim 5000 kile pasul. Unë ju kam grah kuajve e kijeve kur i plehëronim se kishim dhenë e lopë. Atëherë, veç me kmesë me i këput kollomoqat. Mbillnim kollomoq, grurë e tetana. Po more per Zotin! çka të mbjellësh korr. E tash shko, ke me gjet veç ferra e murriza“.

“Kush mundet me punu-nuk don e kush don, nuk mundet! Kështu domethanë i kemi dhanë rast Serbisë me na shërbye me gjana ushqimore, tuj mujt na me i ba në vendin tonë e në tokën tonë”. Sipas Zyrtarëve të Odës Ekonomike të Kosovës, importi në Kosovë është 800 milionë, përderisa eksporti është vetëm 70 milionë euro.

Ajetë Beqiraj, DW

Mungesë e artikujve bazë-Tokat djerrë

19 shtator 2007, Dojçe Vele & Radio Kosova, Që nga fillimi I gushtit, popullata e Kosovës përballet me rritje çmimesh të artikujve ushqimorë. Shtresat më të goditura nga vala më e re e shtrejtimit janë të varfërit dhe pensionistët, të cilet përballen me vështirësi të ekzistencës. Ndërkohë, mijëra hektarë tokë vazhdojnë të mbesin djerrë, me arsyetimin se “nga punimi I tokës nuk ka leverdi”.

Me 3 gusht të këtij viti, qeveria e Serbisë mori vendim për ndalimin e eksportit të produkteve bujqësore: grurit, misrit, sojës dhe lulediellit, në Kosovë dhe në disa vende të rajonit, për afat 90 ditësh. Prej datës 7 gusht, në Kosovë u bë edhe ngritja e çmimit të bukës, për arsye se 90 për qind të miellit në Kosovë importohej nga Serbia. Zyrtarët e Kosovës paten thënë se Serbia nuk ishte kanali I vetëm I furnizimit me miell, ndonëse hapja e rrugëve të reja të importit do të kushtonte më shumë. Pas një muaji e gjysmë, shitja e bukës vazhdon me valën e re të ngritjes se çmimit, prej 25, 30 e në fund, edhe në 40 cent. Më të goditurit janë shtresat e varfëra dhe pensionistët.
“O shtrejtu po, qare pa e ble s’ po kom! Kush ka-e blen, e kush s´ka-kruhet. Mo Zo ma keq! Buke me hangër po, a me pa gjo t’ mbarë, jo pasha Zoten!”-thotë Rrustemi, nga Deçani.
“Jetohet disi. Pa punë, shtatë anëtarë familjeje. çmimi I bukës është rritur, pastaj tjerat…Shtrejtime, shtrejtime, shtrejtime, tej mase…”-ankohet Ata Haxhia, Gorane nga Dragashi I Rajonit të Prizrenit.
“Kurrqysh hiç. çdo ditë më së paku një buke, e s ´është as një kile. E ku është gjella? Ku është dreka? Ku është darka?”.
“Ai si e ka rrogën e mirë s´është shtrejt. A për atë që I ka 40 euro e s’ ka kah ia ngjet kurrkah…Është katastrofë mos me kujdes kurkush për pensionistë të Kosovës. Të mirë e të këqij! Duart e tyre e kanë ndërtu Kosovën. Ata, çka kanë ditë, çka kanë mujt, kanë ba. Në punë 30-40 vjet e me I marr 40 euro, kjo është katastrofë!”
Si rrjedhojë, Shoqata Rajonale e Pensionistëve e cila numëron rreth 10.000 anëtarë, kohëve të fundit mori vendim për bojkotimin e zgjedhjeve të sivjeme.
“Me 40 euro as bukën nuk mundët ta sigurojë as bukën e lëre më diçka tjetër ta hash me bukë. Deri me tash, në çdo hap kemi has njerëz tuj kërku copa të bukës nëpër kontejnera. E tash, ky numër do të rritet edhe më shumë, sepse njeriu duhet të ekzistojë!”-thotë I revoltuar, kryetari I kësaj shoqate, Ismet Sheremeti.
Me mungeseën e funizimit me miell perballen drejperdrejt furrtaret, te cilet thone se nese qeveria nuk gjen zgjidhje do te perballen edhe me mungese te bukes. Qamil Qoqaj eshte furrtar ne furren 200 vjecare, “Qakorri”, ne Peje.
“Ashtu…Disi ec puna…Cmimi është rrit në 40 cent se është shtrejtu mielli. Shitja ka ra…”
Ilir Gaska, është pronar I një vetëshërbimi, në Pejë.
“Thesi I miellit 25 kg, përpara ka qënë 6-të euro apo në 6,50. Ndërsa, tash shkon deri në 10 euro. Kurse, mielli 1 kilogramësh që ka qenë 35 cent, tashmë është ngritur 50 deri në 60…Edhe prodhimet vendore edhe prodhimet nga Serbia, Italia etj.janë shtrejtu. Dhe, jo vetëm mielli por qumështi, vaji, sheqeri…”
Dhe, përderisa popullata e Kosovës përballet me mungesë të artikujve bazë, me mijëra hektarë tokë shndërrohen në djerrina, ngulfaten nga mbetjet e shtëpive të rrënuara gjatë luftës apo nga male mbeturinash që rriten përditë, me arsyetimin më të shpeshtë, “se nuk ka leverdi”. E, në një të kaluar jo të largët, familjet e gjëra kosovare jetonin vetëm nga prodhimet e kësaj toke, ndër më të plleshmet në rajon.
 “Në njëfare vakti, vetëm nga toka jonë I merrshim 5000 kile pasul. Unë ju kam grah kuajve e kijeve kur I plehëronim  se kishim dhenë e lopë. Atëherë, veç me kmesë me I këput kollomoqat. Mbillnim kollomoq, grurë e tetana. Po more per Zotin! çka të mbjellësh korr. E tash shko, ke me gjet veç ferra e murriza“-thotë Rrustemi nga Strellci.
 “E pveta një fshatar a ka punue. Më tha:Jo!”Kur e pyeta:PSe?, ma ktheu:“Kush mundet me punu-nuk don e kush don, nuk mundet! Kështu dmth., i kemi dhanë rast Serbisë me na shërbye me gjana ushqimore tuj mujt na me I ba në vendin tonë e në tokën tonë”.
Sipas Zyrtarëve të Odës Ekonomike të Kosovës, importi në  Kosovë është 800 milionë, përderisa eksporti është vetëm 70 milionë euro.
Ajete Beqiraj,Dojce Vele

Siguri nga KFOR-i – deklarata për pasiguri nga serbët e Kosovës

15 shtator 2007, Dojçe Velle. Me gjithë përpjekjet e forcave ushtarake dhe policore për vendosjen e sigurisë në Kosovë, pakica serbe deklarohet e pasigurt. Ata mendojnë se sigurinë mund tua ofrojnë vetëm policia dhe ushtria serbe…

Përgjigjet që marrim jo rrallë kur është fjala për gjëndjen e sigurisë dhe lirinë e lëvizjes apo edhe për një pavarësi të përafërt të Kosovës, janë kryesisht si të këtij qyetari nga Gorazhdevcii:

“Ne nuk kemi besim në Shërbimin Policor të Kosovës, nuk kemi besim në UNMIK-un e as në KFOR-in. Nëse Kosova bëhet e pavarur, ne vetëm të shpërngulemi prej këtu sepse nuk ka kush të na mbrojë. Kush do të na garantojë sigurinë? Kush? Shërbimi Policor i Kosovës?! Neve mund të na garantoje sigurinë vetëm policia dhe ushtria serbe, por asnjëherë një ushtri e huaj. Apo ndoshta, të bëhet ndarja e Kosovës dhe pjesën shqiptare ta ruajë policia shqiptare dhe trupat e tyre mbrojtëse, ndërsa pjesën serbe, ta ruajë policia serbe” -thotë Bogosav Jovanoviç, serb nga Gorazhdevci; 

Por, ai demantohet nga qytetari Mustafë Gashi, nga fshati fqinj i Gorazhdevcit. 

“Këta e kanë KFOR-in prej ditës së parë që hyri NATO-ja. Ja, edhe xhipi që po kalon është i KFOR-it. Qe ku e ke edhe policinë që i ruan non-stop. I ruajnë gjëja nga shqiptarët! Por, unë nuk e di as përse fshihen kur këndej kalojne dhe asnjeri s´i ngacmon. Unë jap kokën pse i ngacmon njeri!”-

Por, në ka kapacitet të mjaftueshëm KFOR-i për të siguruar lirinë e lëvizjes për të gjitha komunitetet që jetojnë në Kosovë, përgjigjen kërkojme tek i pari i forcës paqeruajtëse të KFOR-it, gjeneral lejtnant Havier de Marnak. “Duhet të bëhet dallimi në mes të perceptimit të kësaj sigurie dhe të sigurisë së vërtet. KFOR-i është përgjegjës për paqen dhe sigurine në Kosovë dhe ka kapacitet të mjaftueshëm për ta siguruar këtë paqe për të gjitha komunitetet e këtushme”-thotë për Deutsche Welle-n, komdananti de Marnak. 

Për dallim, përfaqësuesit e Kishës Ortodokse Serbe, janë të sigurt nën mbrojtjen e paqeruajtësve të NATO-s, të cilët sikurse edhe vendet e banuara me pakicën serbe, që nga viti ´99 ruhen nga këto forca. Peshkopi i Manastirit të Deçanit, Teodosije Sibaliç. 
“Manastiri i Deçanit është i njohur si monument i pranuar në kopshtin e UNESKO-s, si pasuri kulturore botërore si dhe si një monument i rrezikuar për momentin. Prandaj, roli i ushtarëve të KFOR-it është shumë i rëndësishëm, ndërsa ndihma e tyre e domosdoshme për mbrojtjen e vlerave të manastirit, të cilat i kemi ruajtur deri në ditët tona. Të gjithë jemi të përkushtuar ta bëjmë këtë; ne që jetojmë në këtë manastir dhe KFOR-i, i cili na mbron dhe na ruan ditë e natë!” 

“Jo, absolutisht nuk është i rrezikuar për arsye se kjo është një vlerë e të gjithë neve dhe askush vlerën e vet nuk e dëmton. Absolutisht! Sepse, shqiptarët historikisht e kanë mbrojtur dhe do ta mbrojnë”-mendon kryetari i Kuvendit Komunal të Deçanit, Nazmi Selmanaj. 

Këtu, peshkopi Teodosije përballet me pyetjen: “Përse tash është e domsodoshme mbrojtja e Manastirit të Deçanit, kur janë shqiptarët ata që e kanë ruajtur me shekuj?” 

“Kur thashë se ky manastir duhet ruajtur, kjo nënkupton masa të veçanta për mbrojtjen e trashëgimisë kulturore, të cilat nuk i kam shpikur une por janë vënë nga njerëzit të cilët merren me ruajtjen e trashëgimisë kulturore botërore”-përgjigjet peshkopi i Manasitirt të Deçanit, Teodosije Sibaliç. 

Këto deklarata u bënë gjatë një konference për media, me rastin e vizitës së komandantit të Kfor-it, gjeneral lejtnant Havier De Marnhac, të premten, në komunën dhe në Manastirin e Deçanit. Komandanti De Marnak, në vizitën e tij të parë në Deçan si komandanti KFOR-it, deklaroi se gjëndja e sigurisë në Kosovë është dukshëm më e favorshme se para dy vitesh, kur ai ishte me mision në Kosovë dhe se kjo paqe e vazhdueshme, sa është meritë e forcave të sigurisë poaq është edhe meritë e popullit dhe e përfaqësuesve të tij. Se KFOR-i do të vazhdojë të ofrojë siguri edhe më të madhe në këtë përiudhë të rëndësishme, sepse zhvillimin e procesit të zgjedhjeve dhe të zgjidhjes se statusit, populli i Kosovës meriton që ta kalojë në paqe dhe stabilitet”. 


Ajetë Beqiraj, DW